Công ty thương mại chuyên ngành thử thách lần nữa ở thị trường Việt Nam
Các sản phẩm cao su và hóa chất có nhóm khách hàng khác nhau
Công ty thương mại chuyên ngành Sanyo Trading đã tiến vào thị trường Việt Nam từ năm 1973 và năm 2010 thành lập công ty con Sanyo Trading (Vietnam). Giám đốc Masaya Yabu sẽ chia sẻ về ba lĩnh vực kinh doanh mà công ty đang triển khai tại Việt Nam: mảng cao su, mảng hóa chất và mảng khoa học đời sống, cùng với tầm nhìn tương lai của doanh nghiệp.
Hơn 40 năm mở rộng sang Việt Nam và thành lập công ty tại đây
―― Xin ông vui lòng cho biết về các lĩnh vực kinh doanh của Sanyo Trading.
Yabu:Là một công ty thương mại chuyên ngành, hoạt động chính của chúng tôi là nhập khẩu các sản phẩm từ nước ngoài và phân phối tại thị trường Nhật Bản. Các lĩnh vực kinh doanh chủ yếu gồm 5 mảng. Đầu tiên là mảng cao su: kinh doanh các loại nguyên liệu dùng trong cao su tổng hợp, linh kiện cao su,v.v. Tiếp theo là mảng hóa chất: cung cấp nguyên liệu hóa học cho các nhà sản xuất sơn, mực in, keo dán và nhựa. Thứ 3 là mảng công nghệ xanh (Green Technology): kinh doanh máy ép viên gỗ (wood pellet mill) và máy gia công sinh khối gỗ (wood biomass processing machine). Thứ 4 là mảng dịch vụ di động liên quan đến ô tô (Mobility): chủ yếu là các linh kiện xung quanh ghế ngồi, như bộ sưởi ghế (seat heater) và bộ đỡ lưng (lumbar support) cho người ngồi. Cuối cùng là mảng khoa học đời sống (Life Science): kinh doanh thiết bị phân tích, máy thử nghiệm quy mô nhỏ dùng trong phòng thí nghiệm, cũng như nguyên liệu mỹ phẩm, phụ gia thực phẩm và màng thân thiện với môi trường.
Về hoạt động ở nước ngoài, ngoài các văn phòng tại Mỹ, Mexico, Châu Âu (Đức), chúng tôi còn có nhiều cơ sở tại châu Á như: Việt Nam, Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore, Thái Lan, Indonesia và Ấn Độ.
Các cơ sở ở nước ngoài không xuất khẩu hàng về Nhật, mà tự nhập khẩu sản phẩm và bán tại thị trường sở tại, nghĩa là mô hình kinh doanh giống như ở Nhật Bản, và Việt Nam cũng hoạt động theo hình thức này.
―― Xin ông vui lòng cho biết về quá trình mở rộng sang thị trường Việt Nam.
Yabu:Chúng tôi mở rộng sang Việt Nam từ rất sớm, vào năm 1973. Thời điểm đó, đơn vị phụ trách được gọi là “Văn phòng Đông Dương (Indochina Office)”, hoạt động chủ yếu là xuất khẩu gỗ khai thác tại Việt Nam sang Nhật Bản. Tuy nhiên, việc kinh doanh có lãi khi ấy khá khó khăn, nên sau đó công ty chuyển hướng sang lĩnh vực cao su, vốn là ngành kinh doanh cốt lõi của Sanyo Trading.
Do việc xin cấp phép thành lập pháp nhân thương mại tại Việt Nam thời đó rất khó, nên công ty chỉ duy trì văn phòng đại diện trong một thời gian dài. Đến năm 2010, chúng tôi mới chính thức thành lập công ty pháp nhân SANYO TRADING (VIET NAM). Từ đó, công ty bắt đầu phát triển hoạt động kinh doanh toàn diện, với ba bộ phận chính hiện nay: Bộ phận cao su, Bộ phận hóa chất (nơi tôi xuất thân) và Bộ phận khoa học đời sống. Quy mô hoạt động của ba bộ phận hiện tương đương nhau.
Trong đó, Bộ phận cao su chủ yếu cung cấp cao su tổng hợp và nguyên liệu cao su cho các doanh nghiệp Nhật Bản và các nhà sản xuất linh kiện cao su tại Việt Nam. Ngược lại, Bộ phận hóa chất chủ yếu bán nguyên liệu hóa học cho các nhà sản xuất sơn và nhựa của Việt Nam.
Còn Bộ phận khoa học đời sống là bộ phận được tách ra từ Bộ phận hóa chất vài năm trước, chuyên kinh doanh vật liệu xử lý nước thải, xử lý nước công nghiệp, và đặc biệt có một hoạt động kinh doanh hơi khác là xuất khẩu khoáng sản từ Việt Nam và Lào sang Nhật Bản.Vì vậy, có thể nói hai mảng kinh doanh chủ lực của công ty tại Việt Nam là cao su và hóa chất.
―― Hai mảng này có công việc cụ thể là gì?
Yabu:Mảng cao su của chúng tôi thường mở rộng ra nước ngoài cùng thời điểm với các khách hàng Nhật Bản, chẳng hạn như các nhà sản xuất linh kiện ô tô. Khi các doanh nghiệp này đầu tư sang quốc gia mới, chúng tôi cũng theo họ sang và bắt đầu cung cấp nguyên liệu cao su tại chỗ. Tại Việt Nam cũng tương tự, vì vậy phần lớn khách hàng của chúng tôi là các doanh nghiệp Nhật Bản.
Ví dụ, trong ngành linh kiện ô tô, các loại nguyên liệu được nhà sản xuất ô tô quy định thống nhất trên toàn cầu. Do đó, các nhà máy ở nước ngoài cũng sử dụng cùng loại nguyên liệu cao su như ở Nhật Bản, và chúng tôi nỗ lực đảm bảo nguồn cung ổn định cho họ.
Ngược lại, mảng hóa chất lại hoạt động theo cách hoàn toàn khác. Ở Việt Nam, các nhà sản xuất hóa chất nội địa còn ít, nên việc mua nguyên liệu trong nước rất khó khăn, hầu như phải nhập khẩu hầu hết các loại nguyên liệu cơ bản. Trong bối cảnh đó, đội ngũ nhân viên người Việt của chúng tôi đã đề xuất các loại nguyên liệu nhập khẩu phù hợp với nhu cầu của khách hàng, từ đó phát triển được nhiều khách hàng mới.
Khách hàng chủ yếu là các nhà sản xuất sơn, mực in, nhựa, tương tự như ở Nhật, nhưng tại Việt Nam tỷ lệ doanh nghiệp địa phương và các tập đoàn lớn của nước ngoài lại nhiều hơn.
Ví dụ trong ngành sơn, mặc dù cũng có một số hãng sơn Nhật Bản đầu tư, nhưng nguyên liệu mà các công ty Việt Nam sử dụng khác nhiều so với Nhật. Lý do là mức độ cạnh tranh về giá ở Việt Nam rất khốc liệt, ở Nhật, người mua có xu hướng đặt nặng yếu tố chức năng (chất lượng, tính năng sản phẩm) dù cho giá có cao hơn, còn ở Việt Nam thì không như vậy. Chẳng hạn, sơn ngoại thất cho nhà ở tại Nhật có bảo hành 10 năm, 20 năm nên nguyên liệu có tính năng cao, bền với thời tiết được ưa chuộng. Còn ở Việt Nam, nhu cầu này chưa cao.
Vì vậy, những sản phẩm cao cấp, có tính năng đặc biệt mà chúng tôi cung cấp chủ yếu được dùng cho hàng xuất khẩu sang châu Âu hoặc Mỹ. Hiện nay, sản lượng cung ứng đã đạt mức ổn định, và chúng tôi xem đây là một cơ hội kinh doanh tiềm năng.
Ba chiến lược hướng đến tương lai
―― Thế mạnh của quý công ty là gì?
Yabu:Trong lĩnh vực kinh doanh hóa chất, hiện có nhiều doanh nghiệp hoạt động như: doanh nghiệp Nhật Bản, doanh nghiệp nước ngoài và cả doanh nghiệp nội địa. Tuy nhiên, điểm mạnh của chúng tôi là đội ngũ nhân viên đều có thể giao tiếp tiếng Anh tốt, nên việc trao đổi, nhập khẩu hàng hóa từ nước ngoài diễn ra thuận lợi và trôi chảy.
Bên cạnh đó, chúng tôi còn có lợi thế lớn trong việc triển khai các sản phẩm nhập khẩu từ Nhật Bản tại thị trường Việt Nam. Nhiều nhà cung cấp bên Nhật chưa có đại lý tại Việt Nam, nên khi chúng tôi giới thiệu ý tưởng hợp tác, họ thường rất hưởng ứng, và việc kinh doanh sản phẩm đó tại Việt Nam cũng diễn ra thuận lợi.
Ngoài ra, đặc điểm của các doanh nghiệp Việt Nam cũng góp phần tạo nên cơ hội. Khi chúng tôi giới thiệu một sản phẩm có ưu điểm rõ ràng, họ sẵn sàng thử nghiệm ngay, và nếu kết quả tốt thì đặt mua luôn. Trong khi đó, tại Nhật Bản, để thay đổi nguyên liệu, doanh nghiệp thường phải tham khảo ý kiến khách hàng hoặc đối tác, khiến quá trình chuyển đổi diễn ra chậm hơn nhiều.
Đặc biệt, với các công ty tư nhân do chủ sở hữu trực tiếp điều hành, có trường hợp chỉ sau khi thử nghiệm, họ quyết định mua ngay lập tức. Nhưng ngược lại, điều này cũng có nghĩa là chúng tôi có thể dễ dàng bị đối thủ giành mất khách hàng, nên không thể hoàn toàn yên tâm đâu (cười).
―― Xin ông vui lòng cho biết về kế hoạch và định hướng sắp tới của công ty.
Yabu:Tôi cho rằng thị trường Việt Nam không quá lớn nhưng cũng không nhỏ. Dù vậy, với quy mô dân số khoảng 100 triệu người và tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ, tôi tin rằng nhu cầu về nguyên liệu hóa học sẽ tiếp tục tăng. Trong tương lai, các loại vật liệu có tính năng cao cũng sẽ được sử dụng nhiều hơn cho thị trường nội địa.
Vì vậy, mục tiêu trước mắt của chúng tôi là mở rộng quy mô kinh doanh, đây được xem là sứ mệnh chính. Hiện tại, chúng tôi có 3 người Nhật, 10 nhân viên người Việt tại Tp.Hồ Chí Minh và 4 nhân viên tại Hà Nội (vào thời điểm trao đổi). Với tổng cộng 17 người, tôi đặt mục tiêu tăng gấp đôi doanh thu trước khi kết thúc nhiệm kỳ công tác tại Việt Nam.
Ngoài ra, chúng tôi cũng muốn đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu từ Việt Nam. Cụ thể, chiết xuất nguyên liệu hóa học từ phế phẩm nông nghiệp và xuất khẩu sang châu Âu. Gần đây, ngành hóa dầu đang bị hạn chế, trong khi những sản phẩm có nguồn gốc tự nhiên, thân thiện với môi trường và bền vững lại được ưa chuộng tại châu Âu, đây cũng là một hướng đi mang tính tái chế.
Tôi nhận thấy rằng ở Việt Nam, trong thời gian tới các nhà sản xuất hóa chất nội địa có lẽ vẫn sẽ khó phát triển, ngược lại tỷ trọng của ngành nông nghiệp lại cao hơn nhiều so với các quốc gia khác. Vì thế, mô hình kinh doanh khai thác nguyên liệu hóa học từ nông sản là rất tiềm năng.
Cuối cùng, Sanyo Trading đang tích cực thúc đẩy hoạt động M&A, và trong vài năm gần đây, công ty gần như thực hiện các thương vụ M&A mỗi năm. Tại Việt Nam, nếu tìm được đối tác phù hợp với ba mảng kinh doanh hiện có, chúng tôi cũng mong muốn tiến hành M&A với các doanh nghiệp địa phương.
